NEN 3140 Elektrisch gereedschap
De NEN 3140 legt vast aan welke veiligheidseisen elektrisch handgereedschap en andere elektrische arbeidsmiddelen moeten voldoen. Bedrijven zijn verplicht hun elektrische apparatuur periodiek te laten keuren. Naast het naleven van de wet voorkomt een regelmatige inspectie onveilige situaties en worden gebreken vroegtijdig gesignaleerd.
Wat valt onder de NEN 3140?
De norm geldt voor alle elektrische apparaten die op de werkvloer worden gebruikt. Denk aan elektrisch handgereedschap zoals schroefmachines, slijptollen en hogedrukreinigers, maar ook aan stationaire en verplaatsbare apparaten (bijvoorbeeld boormachines, zaagtafels, koffiezetapparaten en ventilatoren). Verder vallen verplaatsbare verlichting (schijnwerpers, bouwlampen) en verplaatsbare stroomleidingen en verdeelstations (verlenghaspels, stroompaddestoelen) onder de NEN 3140.
De NEN 3140 is alleen van toepassing op bestaande elektrische installaties met een nominale spanning tot 1000 Volt wisselspanning en 1500 Volt gelijkspanning. Bij hogere spanningen is sprake van een hoogspanningsinstallatie en geldt de NEN 3840. Voor nieuw aangelegde of gerenoveerde elektrische installaties is de NEN 1010 de relevante norm.
Is de NEN 3140 verplicht?
Werkgevers moeten voldoen aan de NEN 3140 of aan een gelijkwaardige buitenlandse norm. Daarnaast nemen verzekeraars in hun polisvoorwaarden vaak op dat gereedschappen conform deze norm gekeurd moeten zijn.
Verplichtingen volgens de norm
De norm verplicht tot periodieke controles van de veiligheid van apparaten. Die controles bestaan uit twee onderdelen.
Een visuele controle, waarbij de keurmeester let op zichtbare schade, corrosie, aantasting van kabelmantels en of het apparaat wordt gebruikt zoals het ontworpen is. Daarnaast zijn er metingen en beproevingen, zoals het meten van de weerstand van de aarddraad of de temperatuur van het apparaat.
Naast de technische keuring moet voor de gebruiker duidelijk zijn dat het apparaat veilig is. In de praktijk wordt dit opgelost met een sticker op het apparaat.
Eisen bekwaamheid inspecteur
Een NEN 3140-keuring mag alleen worden uitgevoerd door een vakbekwame inspecteur. In de regel is dat een elektricien die aanvullende cursussen heeft gevolgd. Sommige bedrijven besteden de keuringen uit aan gespecialiseerde bureaus.
Keuringsfrequentie
De NEN 3140 bevat een rekenmethode waarmee de keuringsfrequentie wordt bepaald. Factoren zoals gebruiksintensiteit, het risico op beschadiging en het kennisniveau van de gebruikers spelen daarbij een rol. Vaak komt de uitkomst neer op een jaarlijkse keuring, maar het exacte interval verschilt per apparaat.
Registratie in de NEN 3140
Een accurate administratie van de gekeurde gereedschappen is een belangrijk onderdeel van de norm. Met een goede registratie kan een bedrijf aantonen dat de elektrische arbeidsmiddelen veilig zijn, bijvoorbeeld na een arbeidsongeval of bij een verzekeringsclaim. De registratie omvat overzichtslijsten van de gekeurde middelen met de bevindingen uit visuele controles en beproevingen, certificaten van de keurmeester, de gebruikte berekeningen voor de keuringsfrequentie en de kalibratiegegevens van de meetinstrumenten.
Met de gereedschapbeheersoftware van Tooltagger houd je eenvoudig het overzicht over het keuren van elektrische installaties binnen jouw bedrijf. Jouw registratie voldoet aan de eisen die de NEN 3140 stelt. Je ontvangt automatisch een melding wanneer een apparaat opnieuw gekeurd moet worden.