NEN 2559 Draagbare blustoestellen
Draagbare blustoestellen grijpen razendsnel in bij een beginnende brand. Dat beperkt niet alleen materiële schade, maar verkleint ook de kans op gewonden. Daarom is periodiek onderhoud verplicht – alleen met een tijdige keuring weet je zeker dat een blusser werkt wanneer het erop aankomt. De regelgeving hiervoor is vastgelegd in NEN 2559.
Wat valt er onder draagbare blustoestellen?
Draagbare blustoestellen zijn met de hand te verplaatsen en wegen doorgaans niet meer dan 10 tot 12 kilogram. De drie meest toegepaste soorten zijn:
- Poederblussers: Bestrijden veel brandklassen, maar laten een fijn poeder achter dat nevenschade veroorzaakt en de brand nauwelijks afkoelt.
- Schuimblussers: Blussen vaste stoffen en vloeistoffen, doen er langer mee dan poederblussers en richten minder bijkomende schade aan, al liggen de aanschafkosten hoger.
- CO2-blussers: Verdringen zuurstof en laten geen resten na, maar vergen wel instructie om ze doeltreffend en veilig te gebruiken.
Niet elk blusmiddel valt onder NEN 2559. Voor andere typen blusapparaten bestaan aparte normen:
- NEN 2659: Eisen voor verrijdbare bluswagens – het onderhoud sluit nauw aan bij NEN 2559.
- NEN 671-3: Richtlijn voor brandslanghaspels, vaak verplicht in panden groter dan 500 m² met een vaste wateraansluiting.
- NEN 1594: Norm voor droge blusleidingen in hoge gebouwen, zodat de brandweer snel water op de verdiepingen kan brengen.
- NEN 4001: Bepaalt de totale bluscapaciteit die een gebouw minimaal moet hebben.
Verplichtingen volgens de NEN 2559
NEN 2559 geeft volgens NEN voorschriften voor de controle door de gebruiker en voor het onderhoud en de revisie van draagbare blustoestellen. De geldende uitgave is NEN 2559:2001. Het REOB-certificatieschema onderscheidt daarbinnen drie soorten beurten:
- Onderhoud: voor alle draagbare blustoestellen, dus poeder-, schuim- en CO2-blussers.
- Uitgebreid onderhoud: alleen voor natblussers, zoals schuimblussers. Bij de herziening van de norm is het vijfjaarlijkse onderhoud tot blussers op basis van water, water met toevoeging of schuim beperkt.
- Revisie: een aparte beurt, waarvoor een onderhoudsbedrijf apart gecertificeerd moet zijn.
Hoe vaak het gewone onderhoud gebeurt, staat hieronder bij de keuringsfrequentie. Het certificatieschema zegt uitdrukkelijk niets over frequenties, en wanneer een revisie nodig is, staat niet in de openbare omschrijving van de norm. Vraag dat na bij je onderhoudsbedrijf.
Na elk onderhoud brengt een REOB-onderhoudsbedrijf een volledig ingevuld en ingeknipt onderhoudsetiket aan; na uitgebreid onderhoud worden ook het jaar en de maand daarvan op het etiket gemarkeerd (REOB-schema, bijlage 1). Daarnaast is het slim om een eigen administratie bij te houden, los van het etiket.
Eisen bekwaamheid inspecteur
De controle door de gebruiker zelf hoort bij de norm. Het onderhoud en de revisie legt NEN 2559 bij degene die het onderhoud verricht: volgens NEN „bij voorkeur een deskundig persoon, in dienst van een erkend onderhoudsbedrijf of organisatie”. Een certificaat schrijft de wet niet voor, maar met een REOB-erkend onderhoudsbedrijf toon je het makkelijkst aan dat het onderhoud adequaat is gebeurd.
Wat is de keuringsfrequentie?
Wettelijk is een voorgeschreven draagbaar blustoestel ten minste eenmaal per twee jaar aan de beurt: het wordt op adequate wijze onderhouden en de goede werking wordt gecontroleerd (Bbl, artikel 6.35). Die termijn stond al in het Gebruiksbesluit (Staatsblad 2008, 327) en in artikel 6.31 van het Bouwbesluit 2012. Volgens certificeerder CIBV noemt NEN 2559 zelf een jaarlijkse onderhoudsfrequentie, en kunnen polisvoorwaarden die ook eisen. Controleer dus altijd je polis.
Inspectiepunten van NEN 2559?
De afzonderlijke onderhoudsstappen staan in de bijlagen van NEN 2559; het REOB-schema verwijst bijvoorbeeld naar de stappen van „openen toestel” tot en met „assembleren” in bijlage B. De norm is bij NEN te koop, en daarom zetten we die stappen hier niet één voor één op een rij. Wat wel openbaar is:
- De norm geldt voor draagbare blustoestellen met een typekeur volgens het Besluit Draagbare Blustoestellen. Is die typekeur ingetrokken, of zijn er geen originele onderdelen volgens de typekeur meer te krijgen, dan komt het toestel niet meer in aanmerking voor onderhoud en moet het worden verwijderd en vernietigd (NEN). Toestellen zonder Rijkstypekeur vallen ook buiten het REOB-schema.
- De druk van het toestel wordt gecontroleerd, intern en extern, schrijft onderhoudsbedrijf Royal Safety.
- Kan een defect niet meteen worden hersteld, dan krijgt het toestel een etiket „niet gebruiksklaar” (REOB-schema, bijlage 1).
Het registreren van keuringen
Leg het resultaat van elke keuring vast in een beheersysteem, zoals Tooltagger. Zo bewijs je eenvoudig dat de blusapparatuur aan NEN 2559 voldoet, ook als een controleur of verzekeraar daarom vraagt.
Wil je meer weten? Bekijk dan onze artikelen over de maximale lengte van een brandslanghaspel en over brandblussers keuren.